ผู้ที่เป็นโรคสมาธิสั้นพูดกับตัวเองบ่อยแค่ไหน: ทำความเข้าใจเหตุผล
February 4, 2026 | By Miles Harrison
คุณเคยติดอยู่ในวงสนทนากับตัวเองขณะล้างจานไหม? หรืออาจพบว่าการพูดรายการของชำหรืองานออกมาดังๆ เป็นวิธีเดียวที่จะป้องกันไม่ให้มันเลื่อนลอยหายไปจากความทรงจำ? ถ้าคุณเคยรู้สึกเขินเล็กน้อยกับพฤติกรรมนี้ อยากให้รู้ว่าคุณไม่ได้อยู่คนเดียวในประสบการณ์นี้ ที่จริงแล้ว ผู้ใหญ่หลายคนตระหนักว่าการ "คิดออกเสียง" เป็นส่วนสำคัญของการเดินทางในโลกของภาวะระบบประสาทหลากหลายแบบ (neurodivergent) ในคู่มือนี้ เราจะสำรวจว่าทำไมผู้ที่เป็นโรคสมาธิสั้นจึงพูดกับตัวเอง และพฤติกรรมนี้ช่วยสมองอย่างไร นอกจากนี้เรายังแนะนำให้คุณลองทำ แบบทดสอบ ASRS สำหรับผู้ใหญ่ เพื่อทำความเข้าใจรูปแบบและลักษณะการคิดที่เป็นเอกลักษณ์ของคุณให้ดียิ่งขึ้น

การพูดกับตัวเองเป็นลักษณะทั่วไปของโรคสมาธิสั้นในผู้ใหญ่หรือไม่
การแสดงความคิดออกมาดังๆ เป็นหนึ่งในประสบการณ์ที่พบได้บ่อยที่สุดในกลุ่มผู้ที่มีภาวะระบบประสาทหลากหลายแบบ แม้สังคมมักจะตีตราว่าการพูดกับตัวเองเป็นพฤติกรรม "ประหลาด" แต่สำหรับผู้ที่มีสมาธิสั้น นี่คือวิธีจัดการความคิดที่มักเคลื่อนไหวเร็วกว่าการประมวลผลของสมอง
ผู้ใหญ่หลายคนที่มีสมาธิสั้นบรรยายว่ามีสมองที่ "ดัง" โดยเรียกปรากฏการณ์นี้ว่า "ไฮเปอร์เซลฟ์ทอล์ก" (hyper-self-talk) เมื่อเรื่องราวภายในสมองแออัดเกินไป มันจะล้นออกมาสู่โลกภายนอกโดยธรรมชาติ ถ้าคุณพบตัวเองกำลังเล่าเหตุการณ์ในวันออกมาดังๆ นั่นคือวิธีการประมวลผลข้อมูลแบบหนึ่ง ซึ่งแสดงถึงปัญหาการทำงานของสมองส่วนบริหารที่พบในโรคสมาธิสั้น
"สมองส่วนภายนอก": วิทยาศาสตร์ที่อธิบายการพูดกับตัวเองในโรคสมาธิสั้น
เพื่อทำความเข้าใจว่าทำไมผู้ป่วยสมาธิสั้นจึงพูดกับตัวเอง เราต้องมองไปที่วิธีที่สมองจัดการข้อมูล สมองของคนสมาธิสั้นมักมีปัญหากับ "ความจำใช้งาน" (working memory) ลองนึกภาพความจำใช้งานเหมือนกระดาษโน้ตเหนียว สำหรับคนทั่วไป โน้ตนี้จะติดอยู่กับที่ แต่สำหรับคนสมาธิสั้น มันเหมือนมีลมพัดโน้ตเหล่านี้ปลิวหายตลอดเวลา
ชดเชยช่องว่างความจำใช้งาน
เมื่อคุณพูดกับตัวเอง คุณกำลังสร้าง "จุดเชื่อมโยงทางเสียง" (auditory anchor) การได้ยินความคิดของตัวเองช่วยให้สมองมีโอกาสจับข้อมูลซ้ำอีกครั้ง เป็นการนำความจำใช้งานออกมาภายนอก เช่น ถ้าคุณพูดว่า "ฉันต้องเอากุญแจ" เสียงของคุณเองจะเตือนสมองถึงงานนี้แม้ความคิดแรกจะหายไปแล้ว
การใช้เสียงเพื่อรักษาสมาธิ
การประมวลผลทางเสียงเป็นเครื่องมือทรงพลังสำหรับการจดจ่อ ผู้ใหญ่หลายคนพบว่าความเงียบกลับทำให้ไขว้เขวง่าย เพราะเปิดโอกาสให้ "เสียงรบกวน" จากความคิดสุ่มๆ เข้ามาครอบงำ การพูดงานปัจจุบันออกมาดังๆ ช่วยให้คุณอยู่ใน "โซน" ที่เหมาะสม ทำหน้าที่เหมือนประภาคารที่นำความสนใจกลับมาสู่สิ่งที่กำลังทำ

ภายใน vs ภายนอก: ทำความเข้าใจ "การพูดกับตัวเองแบบเกินปกติ"
ไม่ได้การพูดกับตัวเองทั้งหมดจะเกิดขึ้นออกมาดังๆ หลายคนประสบกับการพูดคุยกับตัวเองในใจเป็นเสียงสนทนาภายในที่ไม่มีวันหยุด ซึ่งอาจรู้สึกเหมือนมีสถานีวิทยุห้าช่องเปิดพร้อมกัน
เสียงเล่าเรื่องภายในที่ไม่มีหยุด
ภาวะไฮเปอร์เซลฟ์ทอล์กใช้บรรยายสมองที่ทำงานตลอดเวลา อาจรวมถึงการเปิดเทปรายการสนทนาในอดีต ซ้อมบทสนทนาในอนาคต หรือถกเถียงความคิดต่างๆ ซึ่งอาจนำไปสู่ความคิดสร้างสรรค์ แต่ก็ทำให้สมองเหนื่อยล้าได้
เมื่อเสียงในหัวดังเกินรับไหว
บางครั้งเสียงภายในอาจรุนแรงจนรู้สึกว่า "ดัง" แม้ไม่มีการผลิตเสียงจริงๆ นี่คือเหตุผลที่ผู้ใหญ่หลายคนที่มีสมาธิสั้นรู้สึกจำเป็นต้องพูดออกมาดังๆ ซึ่งช่วย "ทำความสะอาดอากาศ" ในสมองและลดปัญหาการจราจรติดขัดทางความคิด การทำความเข้าใจ อาการสมาธิสั้น เหล่านี้ช่วยให้คุณรู้ว่าสมองพยายามจัดระบบตัวเองอย่างดีที่สุดแล้ว
ระบุรูปแบบของคุณ: ลิสต์สังเกตพฤติกรรม
การเข้าใจวิธีการใช้การพูดกับตัวเองช่วยให้คุณรู้จักสไตล์การคิดของตนเอง ลิสต์ต่อไปนี้ช่วยให้คุณเห็นว่าคุณมีรูปแบบใดในชีวิตประจำวัน:
- พูดนำทางงาน: คุณพูดขั้นตอนทำอาหาร งาน DIY หรือสเปรดชีตงานออกมาดังๆ เพื่อหลีกเลี่ยงข้อผิดพลาด
- ท่อง "ของอยู่ไหน": คุณทวนชื่อวัตถุออกมาดังๆ (เช่น "กุญแจ กุญแจ กุญแจ") ขณะค้นหาเพื่อให้ภาพวัตถุนั้นอยู่ในความทรงจำ
- ประมวลผลอารมณ์: คุณพูดผ่านสถานการณ์น่าหงุดหงิดเพื่อช่วยควบคุมความรู้สึกและหาทางออก
- ซ้อมบทสนทนา: คุณฝึกพูดสิ่งที่ต้องการบอกเจ้านายหรือคู่รักล่วงหน้าก่อนการประชุมจริง
- ให้กำลังใจตัวเอง: คุณให้ "กำลังใจ" ตัวเองเมื่อรู้สึกท้อแท้หรือสมองส่วนบริหารไม่ทำงาน
แยกการพูดกับตัวเองในสมาธิสั้นจากภาวะอื่น
เป็นธรรมชาติที่จะสงสัยว่าการพูดกับตัวเองเป็นสัญญาณของโรคอื่นหรือไม่ แต่การพูดกับตัวเองในสมาธิสั้นมีลักษณะเฉพาะที่ต่างจากปัญหาสุขภาพจิตอื่น
สมาธิสั้น vs การครุ่นคิดจากความวิตกกังวล
ในโรคกังวล การพูดกับตัวเองมัก "วนลูป" รอบความกลัวเฉพาะ แต่ในสมาธิสั้นมักเกี่ยวข้องกับงานประจำวันใน "ที่นี่และตอนนี้" เสียงพูดจากความกังวลรู้สึกเหมือนติดกับดัก แต่ในสมาธิสั้นมันเป็นเครื่องมือนำทาง
เข้าใจบริบท: เมื่อไรที่ควรกังวล
การพูดกับตัวเองมักไม่เป็นปัญหานอกจากจะมาพร้อมการตัดสัมพันธ์กับความเป็นจริงหรือทุกข์ทรมานรุนแรง ในสมาธิสั้น คุณรู้ตัวว่ากำลังพูดกับตัวเองและใช้เสียงพูดเป็นเครื่องมือประมวลผลภายนอก ถ้าการพูดกับตัวเองช่วยให้งานสำเร็จ นี่คือกลไกการรับมือที่ดี
ข้อผิดพลาดทั่วไปและวิธีแก้ไข
บางครั้งเราพยายามเก็บกดการพูดกับตัวเองเพราะกังวลว่าคนอื่นจะคิดอย่างไร แต่การเก็บกดอาจทำให้อาการสมาธิสั้นแย่ลง
| ข้อผิดพลาดทั่วไป | วิธีแก้ที่ดีกว่า |
|---|---|
| พยายามไม่ส่งเสียงในที่สาธารณะเลย | พูดเบาๆ หรือพึมพำเพื่อให้ได้ประโยชน์ของการจดจ่อ |
| รู้สึกอับอายเมื่อถูกจับได้ว่าพูดออกเสียง | ปรับความคิด: "ฉันแค่ประมวลผลความคิดออกมาเพื่อจัดระเบียบตัวเอง" |
| คิดว่าการพูดกับตัวเองคืออาการ"ไม่ปกติ" | มองว่ามันคือสัญญาณของสมองคนสมาธิสั้นที่ทำงานหนักและมีประสิทธิภาพ |
| หยุดพูดเมื่อเกิดความเครียด | ใช้มันเป็นเครื่องมือ! พูดสิ่งที่เครียดออกมาเพื่อลดภาระสมอง |
ทำแผนที่สมอง: จากรู้จักตนสู่ความกระจ่าง
การรู้จักตัวเองเป็นขั้นตอนแรกสู่ชีวิตที่สบายใจขึ้น ถ้าคุณเคยถามว่า "ทำไมคนสมาธิสั้นถึงพูดกับตัวเอง" นั่นคือก้าวแรกสู่การเข้าใจสมองของคุณ แต่การพูดกับตัวเองมักเป็นแค่ส่วนหนึ่งของภาพรวมเท่านั้น
ผู้ใหญ่หลายคนพบว่าการพูดกับตัวเองเชื่อมโยงกับลักษณะอื่น เช่น พฤติกรรมหุนหันพลันแล่น จดจ่อเกินพอดี หรือปรับตัวเมื่อเปลี่ยนกิจกรรม การสำรวจรูปแบบเหล่านี้ให้ความโล่งใจและกระจ่าง เว็บไซต์ของเราเสนอ เครื่องมือคัดกรอง ASRS เพื่อช่วยสำรวจลักษณะเหล่านี้ในสภาพแวดล้อมการเรียนรู้ที่ปลอดภัย
ถ้าสนใจว่าพฤติกรรมของคุณสอดคล้องกับอาการสมาธิสั้นอย่างไร ลองใช้เครื่องมือเรียนรู้จาก ASRS ของเรา ซึ่งออกแบบมาเพื่อสะท้อนตนเอง ช่วยทำแผนความถี่และความรุนแรงของลักษณะต่างๆ ช่วยจัดระเบียบความคิดก่อนพูดคุยกับผู้เชี่ยวชาญ
สรุป: เรียนรู้รักพลังการประมวลผลด้วยเสียงของคุณ
การพูดกับตัวเองไม่ใช่ข้อบกพร่อง แต่เป็นกลยุทธ์ เป็นวิธีสมองของคุณปรับตัวในโลกที่ไม่ได้ออกแบบสำหรับคนคิดแบบระบบประสาทหลากหลาย การเปล่งเสียงความคิดคือการควบคุมสมาธิและความจำของคุณ
ในก้าวต่อไป จงใจดีกับตัวเอง ถ้าคุณต้องพูดนำทางเช้าที่ยุ่งยาก ก็จงทำด้วยความภูมิใจ เพราะ "สมองส่วนภายนอก" นี้ช่วยนำทางวันของคุณอย่างง่ายดาย สำหรับข้อมูลเพิ่มเติม คุณสามารถตรวจสอบลักษณะต่างๆ ด้วย เครื่องมือ ASRS เพื่อเดินหน้าสำรวจตนเองต่อ

คำถามที่พบบ่อย
นับว่าเป็นอาการสมาธิสั้นไหมถ้าพูดกับตัวเองเฉพาะตอนอยู่คนเดียว
ใช่ ได้ ผู้ป่วยสมาธิสั้นหลายคน "ปิดบัง" พฤติกรรมในที่สาธารณะเนื่องจากแรงกดดันทางสังคม เมื่ออยู่คนเดียวและรู้สึกปลอดภัย สมองจะกลับสู่โหมดประมวลผลที่ทำงานดีที่สุด ซึ่งมักรวมถึงการพูดออกเสียง
ทำไมถึงพูดกับตัวเองบ่อยขึ้นเมื่อเครียด
ความเครียดเพิ่มภาระให้สมองส่วนบริหาร เมื่อท่วมท้น ความจำใช้งานยิ่งรับมือลำบาก สมองจึงเพิ่มการพูดคุยกับตัวเองเป็นมาตรการฉุกเฉินเพื่อช่วยจัดระบบและติดตามสิ่งที่สำคัญ
เป็นสมาธิสั้นได้ไหมโดยไม่มีเสียงในหัวตลอดเวลา
ได้แน่นอน โรคสมาธิสั้นเป็นกลุ่มอาการหลากหลาย ในขณะที่หลายคนมีสมอง "ดัง" แต่อีกหลายคนอาจแสดงอาการผ่านการอยู่นิ่งไม่ได้ พฤติกรรมหุนหันพลันแล่น หรือ "สมองล้า" แทนที่มีเสียงคุยในหัว
ควรจัดการการพูดกับตัวเองในที่สาธารณะอย่างไร
หากรู้สึกไม่สบายใจในที่สาธารณะ ลองพึมพำเบาๆ หรือแค่ขยับปากโดยไม่ส่งเสียง การใช้หูฟังยังช่วยให้ดูเหมือนกำลังโทรศัพท์อยู่ ลดความกังวลต่อการถูกมอง
ยารักษาสมาธิสั้นช่วยลดการพูดกับตัวเองไหม
สำหรับบางคน ยาช่วยลด "เสียงรบกวนภายใน" และเสริมความจำใช้งาน ทำให้ความจำเป็นต้องพูดออกมาลดลงเพราะสมองจัดระบบตัวเองได้ดีขึ้น แต่ผลลัพธ์แตกต่างกันในแต่ละคน
ควรพบผู้เชี่ยวชาญเมื่อไหร่
ถ้าการพูดกับตัวเองมาพร้อมทุกข์ทรมานรุนแรง ทำหน้าที่ประจำวันไม่ได้ หรือรู้สึกว่าสูญเสียการรับรู้ความเป็นจริง ควรปรึกษาผู้เชี่ยวชาญ แม้เครื่องมือสำรวจตนเองมีไว้เพื่อการเรียนรู้ แต่ผู้เชี่ยวชาญวินิจฉัยได้แม่นยำและให้แนวทางรักษาเฉพาะบุคคล